Tshošetšo ke tiro ya go dirisa poifo, kgatelelo, kgotsa thata go dira gore ba bangwe ba ikobele thato ya gago. Ke sedirišwa sa taolo se se batlang go ikobela ntle le go huma tlotlo. Le fa gantsi re lemoga mefuta e e bonalang jaaka ditšhošo tsa mmele kgotsa boitshwaro jo bo bogale, tshošetšo e apara difahlego tse dintsi mo botshelong jwa rona ja letsatsi le letsatsi.
Kwa botlhalong, tshošetšo e tlhola tsamaiso e motho a ikemisetsang jaaka maatla a ba bangwe ba tshwanetseng go a ikobela. E bua jaana: "Tsela ya me. Nako ya me. Melao ya me. Ikobela kgotsa o lebagane le ditlamorago."
A re sekasekeng gore mokgwa ono o bonagala kae, gantsi mo mafelong a re sa a lemogeng ka bonako.
Tsela e senola boitshwaro. Fa motho a kgweetsa disentimetara di le mmalwa kwa moragong ga koloi ya gago, ga a dire fela ka go se itshokele. O dirisa koloi ya gagwe jaaka sesebediswa sa tshošetšo, a batlela gore o kgweetse go ya ka dikgatlhegelo tsa gagwe.
Mekgwa e mengwe ya tshošetšo mo tseleng e akaretsa go thibela ka bogale mo mebileng, go ripa batho ka boomo jaaka kotlhao, go dira modumo ka dienjene go tšhošetsa batho ba ba tsamayang ka maoto, kgotsa go dirisa bogolo jwa koloi go gapeletsa dikoloi tse dinnye. Tiro nngwe le nngwe e bua selo se le sengwe: "Ikobela maatla a me mo tseleng eno."
Ofisi e ka nna bogosi mo batho ba bangwe ba ikemisetsang jaaka babusi ba ba bangwe ba tshwanetseng go ba kgotsofatsa.
Tshošetšo kwa tirong e akaretsa go tsaya kgalaletso ya tiro ya ba bangwe, go tšhošetsa ka tshireletso ya tiro ka ntlha ya dikgotlhang tse dinnye, go kgaoganya batho mo dikopanong tse di botlhokwa jaaka kotlhao, kgotsa go tlhola tikologo e batho ba boifang go bua. Motho yo o tšhošetsang o ikemisa jaaka bogare jwa lefatshe la profeshenale, a batlela gore ba bangwe ba dikologe go dikologa boikgogomoso jwa gagwe.
Go ka tswa tshošetšo e e senyang thata e diragala mo dikamananong tsa botho, kwa go dirwang sesebediswa sa go senyega.
Tshošetšo ya dikamano e akaretsa go phahamisa lentswe la gago go fenya dikgang, go dirisa go didimala jaaka kotlhao, go tšhošetsa ka go thibela lorato kgotsa tumelelo, go tlisa diphoso tsa nako e e fetileng jaaka disebediswa tsa ntwa, kgotsa go dira gore motho a ikutlwe a tshwanetse go "tsamaya ka dikgwetlho" go dikologa wena.
Mokgwa o tshwana ka metlha: "Maikutlo a me a botlhokwa go feta a gago. Pono ya me ke yona fela e e siameng. Ikobela kgotsa o itemogele ditlamorago."
Bana ke bone ba bangwe ba ba senyegang thata ke tshošetšo ka gonne ba ikaegile ka botlalo mo bagolwaneng go tshela le tshireletso.
Tshošetšo ya batsadi e akaretsa go goeletsa go na le go tlhalosa, go tšhošetsa ka go tlogelwa ("Ke tla go tlogela fa fa o sa ikobele"), go bapisa bana ka tsela e e maswe le bokaulengwe, go dirisa bogolo jwa mmele go ema godimo le go tšhosa, kgotsa go tlhola tikologo e bana ba boifang go dira diphoso.
Motsadi yo o tšhošetsang o ikemisa jaaka mmusi yo o tshwanetseng go boifwa go na le mokaedi yo o tshwanetseng go tshephiwa. Ba batlela go obamela maatla a bone go na le go huma tlotlo ka lorato.
Inthanete e file tshošetšo didirišwa tse dišwa le phatlhalatso e e atolositsweng.
Tshošetšo ya ditšhupetso e akaretsa go tšhošetsa ka go senola tshedimosetso ya sephiri, go rulaganya dikgalemelo tsa setšhaba go swabisa, go dirisa diswantšho jaaka go gapeletsa, go romela melaetsa e e bogale e e rulagantsweng go tšhosa, kgotsa go sala morago mo matlotlong a selegae go tswelela taolo ya motho.
Ga se tshošetšo yotlhe e e goeletsang. Dingwe tsa taolo e e nonofileng thata di diragala ka boikokobetso.
Tshošetšo e e bonolo e akaretsa go kgarameletsa ka metlha, dikakanyo tse di sa tseeng tsia, ditshwaelo tsa go se kgatlhege, go thibela tshedimosetso e e botlhokwa go tswelela maatla, kgotsa go bua dilo tse di utlwisang botlhoko mme morago o re "Ke ne ke tshameka fela" fa o lebagana le mathata.
Leba dikai tseno tsotlhe gape. Di tshwana ka eng?
Mo lebakeng lengwe le lengwe, motho o ikemisitse jaaka bogare. Ba tlhomile tsamaiso e ba bangwe ba tshwanetseng go ikobela thato ya bone, nako ya bone, dikgatlhegelo tsa bone, boemo jwa maikutlo jwa bone, melao ya bone. Go ikobela go a batlwa. Go sa ikobele go a otlhaiwa.
Motho yo o tšhošetsang o aga bogosi jo bonnye ka bone mo setulong sa bogosi. Mongwe le mongwe o tshwanetse go ikobama, go utlwa, kgotsa go lebagana le ditlamorago. Ga go na lefelo la tekatekano, tlotlo e e kopanego, kgotsa puisano ya nnete. Go na le fela motho yo o nang le maatla le ba ba tshwanetseng go ikobela.
Go utlwala e le sengwe se se tlwaelegileng?
Eno ke tlholo ya bodumedi jwa motho ka noši mo motho yo o tšhošetsang e le modimo yo o tshwanetseng go boifwa le go ikobediwa. Ba ka tswa ba sa akanya ka tsela eno ka boomo, mme sebopego se tshwana gotlhelele: obamela maatla a me, latela ditaelo tsa me, kgotsa o itemogele bogale jwa me.
Fa batho ba ba tšhošetsang ba ne ba bua nnete ka tsamaiso ya bone ya go dira, e ka tswa e utlwala jaana:
"Ke nna maatla fa. Dikgatlhegelo tsa me di feta tsa gago. Lenaneo la me le botlhokwa go feta pabalesego ya gago. Maikutlo a me a botlhokwa go feta seriti sa gago. Boikgogomoso jwa me bo tshwanetse go sireletšwa ka ditshenyegelo tsotlhe. O teng go ikobela thato ya me. Mpotsa mme o lebagane le ditlamorago. Se ikobele mme o itemogele bogale jwa me. Ikobela mme gongwe o tla amogelegwa. Eno ke bogosi jwa me, mme wena o molatofatsi wa me."
A seno ga se tlholo ya tsamaiso e motho a batlang go obamediwa?
Tshošetšo e tswa mo go se ikanyegeng go tseneletseng go apesitsweng jaaka maatla. Motho yo o tshwanetseng go laola ba bangwe ka poifo o senola gore ga a kgone go huma tlotlo ka boitshwaro. Ga a kgone go hlohleletsa tirisanommogo ka bopelonomi. Ga a kgone go etelela pele ka botlhale. Ka jalo o dirisa thata.
Tshošetšo ke sedirišwa sa ba ba senang semoya ba ba tlhokang gore ba bangwe ba ikobame go ikutlwa ba na le maatla.
Go bonolo go batlela go ikobela go na le go huma tlotlo. Go bonako go tsenya poifo go na le go aga tshepo. Go bonolo go ikemisa jaaka moferefere go na le go nna motho yo o tshwanetseng go latelwa.
Motho yo o tšhošetsang o huma eng? Go ikobela ga nakwana. Go utlwa ga godimo fela. Kgopolo ya maatla.
Motho yo o tšhošetsang o latlhegelwa ke eng? Dikamano tsa nnete. Tlotlo ya nnete. Tshepo. Lorato. Kgolagano. Kgolo.
Batho ba ka tswa ba ikobela motho yo o tšhošetsang, mme ga ba mo rate. Ba ka tswa ba ikobela, mme ga ba mo tlotla. Ba ka tswa ba ikobela, mme ba dula ba batla tsela ya go tswa.
Motho yo o tšhošetsang o aga bogosi jwa makgoba, e seng setšhaba sa batsayakarolo ba ba ikemetseng. Mme makgoba a itlhaganela mo nakong e dikgwetlho di ka bulegwang.
Fa o lemoga mekgwa eno mo boitshwarong jwa gago, nakwana eno ya temogo e botlhokwa. Tshošetšo gantsi e ithutwa, e fetisediwa ka meloko, e bontshiwa ke ba ba re godisetsweng kgotsa ke setso se se re dikologileng. Go e lemoga ke kgato ya ntlha go ya go e fetola.
Ipotse: A batho ba ikobela nna ka poifo kgotsa tlotlo? A ke batlela go ikobela kgotsa ke laletsa tirisanommogo? A ke tlhomile tsamaiso e ba bangwe ba tshwanetseng go ikobela maatla a me? A ke aga bogosi ka nna kwa bogareng?
Dipotso tseno ga di kgomotse. Mme ke dipotso tse di tlhokegang.
Temogo e dira ka ditsela tse pedi. Fa o bona maitemogelo a gago mo dikaing tseno, tlhaloganya seno: Tshošetšo e ka ga bofokodi jwa motho yo o tšhošetsang, e seng go se lekane ga gago. Ga o a tshwanelwa ke go ikobela tlhokego ya motho yo mongwe ya taolo. Ga o a tshwanelwa ke go obamela mo aletareng ya boikgogomoso jwa gagwe.
Dikamano tse di itekanetseng, e le tsa botho kgotsa tsa profeshenale, di agiwa ka tlotlo e e kopanego, e seng go ikobela go go batlwang. O tshwanelwa ke go tshwarwa ka seriti. Dikakanyo tsa gago, maikutlo, le melelwane ya gago di botlhokwa.
Motho yo o tshwanetseng go go tšhošetsa gore a ikutlwe a na le maatla o senola lehuma la gagwe la boitshwaro, e seng katlholo ya boleng jwa gago.
Go na le tsela e nngwe ya go phela le go dirisana le ba bangwe.
Maatla a nnete ga a batle go ikobela. A hlohleletsa tirisanommogo. Maatla a nnete ga a tlhoke go tšhošetsa. A kgona go nna bonolo. Boikanyego ja nnete ga bo tlhoke gore ba bangwe ba ikobame. Bo kgona go ema fa thoko ga ba ba lekanang.
Batho ba re ba tlotlang thata mo matshelong a rona ga se gantsi ba ba re tšhošeditseng go ikobela. Ke bone ba re tshwaretsweng ka seriti le fa ba ne ba sa dumalane. Ke bone ba eteletseng pele ka sekai go na le ka tšhošo. Ke bone ba laleditseng kgolo ya rona go na le go batlela go ikobela ga rona.
Re gopola batho ba ba tšhošetsang, ee. Mme re ba gopola ka kgomotso ya gore re falotse, e seng ka tebogo ya gore re ba kopane.
Nako le nako fa motho a dirisa tshošetšo, o dira kgetho. Ba tlhopha taolo go na le kgolagano. Ba tlhopha poifo go na le tlotlo. Ba tlhopha go ikemisa jaaka maatla a a tshwanetseng go ikobediwa go na le motho yo o ka tshepiwang.
Ba aga bodumedi jwa bone jo bonnye ka bone jaaka modimo.
Mme gongwe seo ke temogo e e botlhokwa thata: Fa re tšhošetsa ba bangwe, ga re dire fela ka go nna thata kgotsa go batlela. Re tlhoma tsamaiso ya go obamela ka rona kwa bogareng.
A seno ke bogosi jo re batlang go bo aga ka nnete?
A ke dirisa tshošetšo mo lefelong lengwe le lengwe la botshelo jwa me?
A ke tlhomile tsamaiso e ba bangwe ba tshwanetseng go ikobela dikgatlhegelo tsa me?
A ke motho yo batho ba mo ikobelelang ka poifo kgotsa ba dirisanang le gagwe ka tlotlo?
A ke lemoga tshošetšo fa e lebisitswe mo go nna?
A ke phatlhaladitse maatla le bokgoni jwa go laola ba bangwe?
Ke mofuta ofe wa bogosi jo ke bo agago: Jwa go ikobela ka thata kgotsa setšhaba sa go ikemela?
Dipotso tseno ga di kgomotse. Mme temogo ga e kgomotse gantsi. Mme phetogo e simolola ka temogo ya boikanyego ya se re neng re se dira, gongwe ntle le go se lemoga ka botlalo.